Zwarte Haan

De massa aan vogels is indrukwekkend en is absoluut één van de highlights van het waddengebied

Ruben Smit

Zwarte Haan is zonder meer een van de meest toegankelijke locaties in het waddengebied om goed vogels te kijken. Vooral bij opkomend tij (vloed) kunnen hier grote aantallen wadvogels komen ‘overtijen’. Dit laatste betreft het gedrag van vogels om een veilige, hoge en droge plek te zoeken waar ze tijdens vloed kunnen rusten om dan weer bij afgaand tij (eb) te gaan foerageren. Hier zie je soms duizenden vogels bij elkaar. Vele soorten steltlopers zoals kluten, kanoetstrandlopers, wulpen, bonte strandlopers en rosse grutto’s. Ook voor eenden soorten zoals de bergeend is dit de plek om te ruien. Dan kunnen hier zo maar vele tienduizenden bergeenden vertoeven. Maar ook voor roofvogels zoals de slechtvalk, bruine kiekendief en ruigpootbuizerd kun je hier prima terecht. De massa aan vogels is indrukwekkend, helemaal wanneer alle vogels zich tegelijk verzamelen en terugtrekken op een hoger stuk kwelder. Dit zwermen kan hallucinerend mooi zijn en is absoluut één van de highlights van het waddengebied.

Logistiek: Vlak achter de dijk bij de parkeerplaats van het restaurant Zwarte Haan ontvouwt zich een wijds uitzicht over de Waddenzee. Je hoeft slechts het hekje door en plaats te nemen op het bankje boven op de dijk. Wandelend over de dijk maar ook de kwelder in (doe dit alleen bij laag water, anders verstoor je de vogels te veel.) Deze plek is heel makkelijk bereikbaar. Het is echt een uithoek net ten noorden van Sint-Jacobiparochie maar zeer de moeite van het bezoek waard.

Beste tijd: Het is het hele jaar door prachtig maar vooral in de nazomer van augustus t/m oktober de beste tijd om er te zijn. Dan verzamelen zich duizenden kluten, tienduizenden bergeenden en vele andere strandlopers. Let op, een hoog tij (vooral rondom springtij) is ideaal, dan verzamelen zich vogels van de hele Noord-Friese wadkust op Zwarte Haan. Zorg dat je minimaal een uur, of eerder, voor hoog-water aanwezig bent. Vanaf de dijk heb je een prachtig uitzicht; onderaan de kwelder is de kans om vogels te verstoren groot. Ook sta je daar niet veilig als het water snel opkomt.

Beleving: Hoogwatervluchtplaats

Horeca: Restaurant Zwarte Haan ligt zoals gezegd vlak achter de dijk.

In de buurt: Je kunt hier prima fietsen over de dijk en iets ten westen van Zwarte Haan ligt de Westhoek. Ook dit is een prima locatie om wadvogels te kijken. Verder naar het Oosten strekken zich de kwelders uit van Noard-Fryslân Bûtendyks van het Fryske Gea. Hier ligt ook het Kweldercentrum Noarderleegh. Een mooie plek om informatie te winnen over dit fraaie Waddengebied.

Fotografie: Je kunt hier met een kleine telelens al prachtige beelden maken van vogelzwermen. Ook fenomenaal zijn de gebarsten kleistructuren waarin jonge planten van de zeekraal groeien. Deze prachtige landschapsbeelden maak je met een flinke groothoeklens van minimaal 20 mm.

Beheerder: Fryske Gea.

Fauna: Veel soorten wadvogels waaronder enorme aantallen kluten, bergeenden, kanoetstrandlopers, meeuwen. Maar ook slechtvalk, bruine en blauwe kiekendief, smelleken, groepen putters en soms velduil. In de kwelders broeden ook her en der nog grutto, kievit, tureluur en scholekster. Het gebied is rijk aan hazen.

Flora: Mooie kweldervegetatie van zeekraal en zeester.