Brede Kwelders Holwerd

De kwelders van Holwerd zijn beroemd vanwege hun uitgestrektheid

Ruben Smit

De kwelders van Holwerd zijn beroemd vanwege hun uitgestrektheid. Aan beide zijden van de pier kun je bij helder weer kilometers ver weg over dit kwelderlandschap kijken. Hoe dichter je bij de Waddenzee komt hoe jonger de kwelders worden. Op de hogere, oudere delen van de kwelder grazen runderen, schapen en paarden. De pier vormt een perfecte dwarsdoorsnede van de kwelder. Je komt vanuit het verleden in het heden. Onderaan, vlak bij de parkeerplaats van de pont ligt de jongste kwelder. Open water met her en der plukjes zeekraal domineert het landschap. Ook fraai en heel opvallend hier zijn de nog actieve kwelderwerken. Deze techniek dateert al uit een ver (Middeleeuws) verleden en wordt hier nog toegepast. Dammetjes van palen en wilgentakken met grond werden ingezet, waartussen het slib uit de Waddenzee kon bezinken. Zodra de kwelder hoog genoeg was, werd er een dijk omheen gelegd, zodat het land in gebruik genomen kon worden. Eerst als weidegrond en later als akker. Deze techniek wordt nog steeds gebruikt om te voorkomen dat bestaande kwelders verloren gaan. 

Logistiek: Iedereen die naar de pont van Ameland rijdt kent het fantastische uitzicht dat zich uitstrekt achter de dijk bij Holwerd. Echter, vrijwel niemand neemt de tijd om hier eens meer van te genieten. Neem de boot een uurtje later en bezoek de vogelkijkhut en wandel langs de dijk.

Beste tijd: Een heel fraai gebied in alle seizoenen maar augustus en september zijn de aller mooiste maanden (net als in andere kweldergebieden). Dan kleurt het zeekraal rood en bloeit de zeeaster. Wolken steltlopers als bonte strandloper, wulp en vooral ook bontbekplevier trekken over het gebied en vallen soms heel dicht langs de pier neer. Ook opvallend, het hele jaar door hangt er een slechtvalk rondom de palen van de vertrekhal rond. Iets later in het najaar kun je hier de ruigpootbuizerd en de velduil waarnemen. Ook in het voorjaar zeer de moeite waard, vanuit de vogelkijkhut baltsen hier kluten op het speciale schelpeiland en hoor je op diverse plekken de zang van de veldleeuwerik.

Fotografie: Voor de vogels heb je een lange telelens nodig (> 300 mm), voor de landschappen een goede groothoeklens. Vooral het fotograferen van de de structuren van de klei na een droge periode is de moeite waard.

Horeca: Bij de vertrekhal van Wagenborg is een restaurant.

In de buurt: Een hele mooie fietsroute loopt over de wadijk waarlangs je prima naar wadvogels kunt kijken. Verder naar het Oosten strekken zich de kwelders uit van Noard-Fryslan Bûtendyks van het Fryske Gea. Hier ligt ook het kweldercentrum Noarderleech; een prima plek om informatie te winnen over dit fraaie waddengebied.

Fauna: De kwelders van Holwerd zijn rijk aan bergeend, scholekster, bruine kiekendief, kluut, slechtvalk en in de winter zie je de velduil en de ruigpootbuizerd. Let op, bij extreem hoog water (door een combinatie van vooral een stevige (>Bft 7) Westen of Noordwestenwind met een springtij) staat de pier soms onderwater en dan kun pas zien hoeveel muizen er leven in de kwelders. Dit weten de meeuwen en roofvogels dan ook.

Flora: Mooie kweldervegetatie van zeekraal en zeeaster.